Luchtzuiveringstechnieken (LUSS)

LUSS is een beslisondersteunend systeem dat kan helpen bij een eerste screening van mogelijke technieken om een luchtverontreiniging op te lossen. LUSS werd opgemaakt door het BBT-kenniscentrum in samenwerking met de afdeling Milieu-en Procestechnologie van Vito. LUSS heeft niet als doel om automatisch op basis van de ingegeven data de Beste Beschikbare Techniek (BBT) voor te stellen. Er worden een aantal technisch haalbare systemen geselecteerd, waaruit de expert dan eventueel de meest geschikte techniek kan selecteren.

Beperkingen

Allereerst pretendeert het LUSS niet in de plaats te treden van de deskundige lucht-zuivering. Trajecten, concepten en technieken die door het systeem geselecteerd worden moeten steeds als vrijblijvende en verder te onderzoeken suggesties beschouwd worden. De oplossing die wordt weergegeven, handelt over één specifieke "input".

Nieuwe ontwikkelingen op het vlak van luchtzuivering zijn steeds mogelijk. De voorgestelde combinaties van technieken zijn zodoende niet noodzakelijk de enige mogelijke. De voorgestelde trajecten mogen dus zeker niet automatisch als Beste Beschikbare Technieken (BBT) worden bestempeld, temeer omdat hiertoe ook een economische afweging dient te gebeuren. Ze geven de gebruiker enkel een leidraad bij het maken van doordachte beslissingen die in een oplossing van zijn emissieprobleem resulteren.

Indien gebruikers van oordeel zijn dat bepaalde gegevens of oplossingen niet correct of achterhaald zijn of indien nieuwe technieken ontbreken, wordt gevraagd het BBT-kenniscentrum hiervan in kennis te stellen.

Alhoewel al het mogelijke gedaan is om de accuraatheid van het LUSS te waarborgen, kunnen noch de auteurs, Vito noch het Vlaams gewest aansprakelijk gesteld worden voor eventuele nadelige gevolgen bij het gebruik ervan.

Input en output

De input moet het probleem bij de gebruiker zo volledig mogelijk beschrijven. In het "startvenster" worden een aantal "inputparameters" gedefinieerd. De gebruiker moet zoveel mogelijk informatie waarover hij beschikt hier ingeven. Soms kan door aanklikken van een parameter meer achtergrond informatie omtrent deze parameter worden bekomen.

Uitgaande van de input selecteert het systeem een aantal mogelijke strategieën, trajecten genaamd. Deze trajecten bestaan uit een opeenvolging van te nemen technische stappen (concepten en technieken).

In de weergave van het resultaat kan simpel doorgeklikt worden op de gegeven technieken om meer achtergrondinformatie te bekomen. Uiteraard is het laatste woord aan de expert die moet bepalen welke van de door de computer gesuggereerde oplossingen in het concrete geval eventueel het beste is. Hierbij kunnen o.a. factoren als ruimte, aanwezigheid van bepaalde utiliteiten (water, restwarmte, ...) of andere zuiveringsinfrastructuur en economische aspecten een belangrijke rol spelen.

Inputparameters

Bij de selectie van luchtzuiveringstechnieken in LUSS wordt rekening gehouden met een aantal parameters die door de gebruiker moeten worden ingegeven.

Uitgangspunt voor de selectie van technieken in LUSS is de aard van de verontreinigende stoffen die men uit de afgasstroom wenst te verwijderen:
- stofvormige verontreinigingen
- zure componenten
- basische componenten
- vluchtige organische stoffen
- geurcomponenten
- NOx
- dioxines
- metalen

Tevens wordt rekening gehouden met een aantal algemene kenmerken van de te zuiveren afvalgassen:
- temperatuur
- relatieve vochtigheid
- debiet
- werkingsregime (al dan niet continu)

Tot slot kan om de selectie te verfijnen, informatie over onderstaand randvoorwaarden worden gespecificeerd:
- aanwezigheid van kleverig stof
- aanwezigheid van aërosolen
- stofconcentratie
- aanwezigheid van zure componenten
- aanwezigheid van basische componenten
- wateroplosbaarheid van aanwezige componenten
- concentratie koolwaterstoffen

Outputparameters

In onderstaande figuur wordt een schematisch overzicht gegeven van de samenhang tussen basiselementen 'traject', 'concept' en 'techniek'.

Traject

Een traject is een mogelijke luchtzuiveringsstrategie. Een traject bestaat uit een opeenvolging van verschillende concepten ('EN' relatie).

Er zijn 39 trajecten in LUSS mogelijk:

 

1. Stofverwijdering

2. NOx verwijdering

3. Metaalverwijdering

4. Rookgasreiniging via kalksorptie en SNCR

5. Rookgasreiniging via kalksorptie en SCR

6. Rookgasreiniging via wassing en SNCR

7. Rookgasreiniging via wassing en SCR

8. Solventadsorptie

9. Solventcondensatie

10. Solventcondensatie gevolgd door adsorptie

11. Solventcondensatie gevolgd door biologische zuivering

12. Solventcondensatie gevolgd door koude oxidatie

13. Opconcentratie van solventen gevolgd door concensatie

14. Biologische solventreductie

15. Thermische oxidatie van solventen

16. Opconcentratie solventen gevolgd door thermische oxidatie

17. Koude oxidatie van solventen

18. Membraanafscheiding van solventen

19. Membraanafscheiding gevolgd door adsorptie

20. Membraanafscheiding gevolgd door koude oxidatie

21. Solventwassing

22. Geurverwijdering door adsorptie

23. Opconcentratie van geur gevolgd door thermische oxidatie

24. Biologische geurverwijdering

25. Biologische geurverwijdering gevolgd door geurneutralisatie

26. Geurverwijdering door thermische oxidatie

27. Geurverwijdering door koude oxidatie

28. Geurverwijdering door geurneutralisatie

29. Geurverwijdering door condensatie en gaswassing

30. Geurverwijdering door condensatie en thermische oxidatie

31. Geurverwijdering door condensatie en koude oxidatie

32. Geurverwijdering door condensatie en geurneutralisatie

33. Geurverwijdering door condensatie en adsorptie

34. Geurverwijdering door gaswassing

35. Geurverwijdering door gaswassing en biologische zuivering

36. Geurverwijdering door gaswassing, biologische zuivering en geurneutralisatie

37. Geurverwijdering door gaswassing en koude oxidatie

38. Geurverwijdering door gaswassing en thermische oxidatie

39. Geurverwijdering door condensatie gevolgd door biologische zuivering

 

Concept

Een concept is een taak die het te ontwerpen luchtzuiveringssysteem moet vervullen. Een concept kan door verschillende technieken gerealiseerd worden ('OF' relatie). Een techniek kan eventueel ook bij verschillende concepten gebruikt worden.

 

In totaal zijn er 15 concepten in LUSS:

 

1. Ontstoffing bij hoge temperatuur

2. Ontstoffing na kalksorptie

3. Ontstoffing algemeen

4. Condensatie

5. Adsorptie (koolsorptie)

6. Adsorptie (kalksorptie)

7. Adsorptie algemeen

8. Wassing

9. Biologische zuivering

10. Thermische oxidatie

11. Koude oxidatie

12. DENOX

13. Membraantechnieken

14. Geurneutralisatie

15. Metaal- en dioxineverwijdering

 

Techniek

Een techniek is een eenheidsbewerking, met andere woorden: een proces dat een bepaalde taak (concept) verricht. Aan elke techniek is een techniekblad gekoppeld.

 

De technieken kunnen ingedeeld worden volgens werkingsprincipe:

 

Werkingsprincipe Technieken
Stofafscheiding Bezinkkamer
Cycloon
Rotatiewasser
Venturiwasser
Sproeikamer
Droge elektrofilter
Natte elektrofilter
Doekfilter
Keramische filter
Absoluutfilter
Mistfilter
Condensatie Condensor
Cryocondensatie
Adsorptie Actief kool adsorptie
Zeoliet adsorptie
Polymeer adsorptie
Regeneratieve adsorptie
Droge kalksorptie
Halfdroge kalksorptie
Absorptie Gaswassing algemeen
Zure wasser
Basische wasser
Basisch oxidatieve wasser
Natte kalkwassing
Biologische behandeling Biofilter
Biotricklingfilter
Biowasser
Thermische oxidatie Thermische naverbranding
Recuperatieve thermische oxidatie
Regeneratieve thermische oxdiatie
Katalytische oxidatie
Recuperatieve katalytische oxidatie
Regeneratieve katalytische oxidatie
Fakkel
Koude oxidatie Foto-oxidatie
Ionisatie
NOx verwijdering Selectieve niet-katalytische reductie
Selectieve katalytische reductie
Niet selectieve katalytische reductie
diverse Membraanfiltratie
Injectie geurneutralisatiemiddelen

 

Technieken

Beschrijving van de techniek

Hierin wordt de techniek (werkingsprincipe) beschreven en toegelicht aan de hand van een schematische figuur. Er wordt melding gemaakt van mogelijke varianten, benodigde hulpstoffen en de voor- en nadelen van de techniek. Met betrekking tot verdere technische aspecten wordt verwezen naar specifieke vakliteratuur.

 

Toepassingsvoorwaarden

De randvoorwaarden geven de criteria aan waaronder de techniek met acceptabel eindresultaat kan worden toegepast. Tevens worden een aantal bestaande toepassingen opgesomd.

 

Resultaten

Onder de werkingsgraad worden rendementen opgenomen welke bij een goede werking van de techniek kunnen gehaald worden. Meestal zal een range worden opgegeven omdat het rendement gevalspecifiek is. Voor concretere informatie over de potentiële resultaten voor een concrete emissiesituatie wordt aangeraden contact op te nemen met gespecialiseerde leveranciers of erkende deskundige.

Kosten

Afhankelijk van de verschillende procesparameters zal een schatting van de kosten (gemiddelde eenheidsprijs) bij toepassing van de techniek worden gegeven. Bemerk dat dit slechts een globale indicatie van de kosten is. Exacte investerings- en exploitatiekosten zijn gevalspecifiek en worden best bepaald op basis van offertes van gespecialiseerde leveranciers.

 

Bezinkkamer
Cycloon
Stofwassing algemeen
Rotatiewasser
Venturiwasser
Sproeikamer
Droge elektrofilter
Natte elektrofilter
Filtratie algemeen
Doekenfilter
Keramische filter
Absoluutfilter
Mistfilter
Condensor
Cryocondensatie
Actief kool adsorptie
Zeoliet adsorptie
Polymeer adsorptie
Regeneratieve sorptie
Droge kalksorptie
Halfdroge kalksorptie
Gaswassing algemeen
Zure wasser
Basische wasser
Basisch oxidatieve wasser
Natte kalkwassing
Biofilter
Biotricklingfilter
Biowasser
Thermische naverbranding
Recuperatieve thermische oxidatie
Regeneratieve thermische oxidatie
Katalytische oxidatie
Recuperatieve katalytische oxidatie
Regeneratieve katalytische oxidatie
Fakkel
Foto-oxidatie
Ionisatie
Selectieve niet katalytische reductie
Selectieve katalytische reductie
Niet selectieve katalytische reductie
Membraanfiltratie
Injectie geurneutralisatiemiddelen