België is op weg om slechts een derde van de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen te halen. Welzijn van de Belg bereikt nieuw dieptepunt.
Het Federaal Planbureau (FPB) heeft zijn jaarlijkse evaluatie van de vooruitgang die België boekt op het vlak van duurzame ontwikkeling gepubliceerd. Slechts iets meer dan een derde van de doelen wordt gehaald. Ook heeft het welzijn van de Belg een nieuw dieptepunt bereikt. Daarnaast heeft het FPB voor het eerst ook getracht de impact van België op het welzijn in de rest van de wereld in kaart te brengen.
Het FPB heeft aan de hand van een brede reeks indicatoren onderzocht hoe het gesteld is met duurzame ontwikkeling in België. Die indicatoren vormen een aanvulling op de bbp-indicator. De analyse geeft aan of ons land op weg is om de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) te halen. Komen in de analyse ook aan bod: het huidige welzijn in België, de beschikbare middelen voor het welzijn van de toekomstige generaties in België en ten slotte de impact van België op het welzijn van de rest van de wereld.
Ons land is op weg om slechts iets meer dan een derde van de doelen te halen
Om na te gaan of ons land op weg is om de SDG’s te halen, baseert het FPB zich op 51 indicatoren. Uit de analyse blijkt dat België tegen 2030 op weg is om iets meer dan een derde van de doelen (19 op 51) te halen. Dat is een lichte verbetering t.o.v. het vorige rapport. Ons land doet het onder meer goed op het vlak van levenslang leren, beschermde gebieden op zee en onderzoek & ontwikkeling. Als de huidige ontwikkelingen zich niettemin verderzetten, dan zal België bijna de helft van de doelen niet halen (23 doelen op 51). Het scoort onvoldoende op het vlak van het risico op armoede, populatie akkervogels en energieproductiviteit. Het merendeel van de niet-gehaalde doelstellingen situeert zich op sociaal vlak. Voor de overige 9 indicatoren is de evolutie onvoldoende duidelijk. Het is dus niet mogelijk om te bepalen of ze in de gewenste richting evolueren.
Welzijn bereikt een nieuw dieptepunt in 2024
De welzijnsindicator voor de Belgen blijft dalen en bereikt het laagste niveau sinds 2005. De verklaring hiervoor is een verslechterde fysische en mentale gezondheid en een recente verslechtering van de socio-economische indicatoren waaronder ernstige materiële ontbering. Het gaat bijvoorbeeld om tijdig betalingen kunnen doen, een onverwachte uitgave kunnen doen of de woning degelijk kunnen verwarmen. De verslechtering van het welzijn tekent zich vooral af bij mannen, min-65-jarigen en personen met een gemiddeld inkomen.
Milieukapitaal blijft erop achteruitgaan
Het FPB kijkt ook naar de evolutie van de middelen die de toekomstige generaties nodig hebben om hun welzijn concreet gestalte te geven. Het menselijk kapitaal (o.a. gemeten op basis van het aantal diploma’s in het hoger onderwijs) en het sociaal kapitaal (dat o.a. kijkt naar het vertrouwen in de instellingen) zijn het afgelopen decennium licht gestegen, terwijl het economisch kapitaal (bv. machines) sterk toegenomen is. Het milieukapitaal (o.a. de waterkwaliteit en biodiversiteit) daalt daarentegen aanzienlijk sinds het begin van de jaren 90.
Nieuw: impact van België op het welzijn in de rest van de wereld
Het FPB evalueert voor het eerst ook de impact van ons land op het welzijn in de rest van de wereld aan de hand van 10 indicatoren. Enerzijds heeft ons land bijvoorbeeld een positieve impact op de rest van de wereld op het vlak van de stijging van zowel de creatie van werkgelegenheid als de inkomens. Anderzijds heeft België ook een negatieve impact op de evolutie van het water- en grondstoffenverbruik en van gezondheidsrisico’s gelinkt aan het gebruik van chemische stoffen.
Patricia Delbaere, experte duurzame ontwikkeling bij het Federaal Planbureau: “Zonder verdere inspanningen zal ons land bijna de helft van de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen niet halen, vooral op sociaal vlak. Daarnaast blijkt uit ons onderzoek ook dat de huidige ontwikkeling van België niet houdbaar is om meerdere redenen: zo gaat niet alleen ons welzijn erop achteruit, maar heeft onze huidige manier van leven een negatieve impact op het welzijn van de toekomstige generaties en op dat van de rest van de wereld.”
|
De indicatoren werden bijgewerkt met de gegevens beschikbaar eind oktober 2025. In 2023 heeft het Federaal Planbureau in samenwerking met het Federaal Instituut voor Duurzame Ontwikkeling (FIDO) en in consensus met experts van de overheidsdiensten en de belangrijkste adviesraden zijn SDG-indicatorenset bijgewerkt: daardoor is het aantal indicatoren intussen uitgebreid naar 84. Het rapport bevat nog veel meer informatie: zo bevat het een vergelijking van België met andere EU-landen en bevat het een opsplitsing per gewest. Naar bevolkingscategorieën toe, analyseert het rapport de resultaten niet alleen naar geslacht, maar bijvoorbeeld ook naar leeftijd, opleiding en inkomen. De verschillende indicatoren en hun evoluties zijn ook terug te vinden op www.indicators.be. |
Bron: © 2026 Federaal Planbureau
Lees ook: Indicatoren van duurzame ontwikkeling 2026